Stan Prawny

Zgodnie Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej w sprawie organizacji kształcenia dzieci obywateli polskich czasowo przebywających za granicą z dnia 31 sierpnia 2010 roku:

" § 4. Obowiązek szkolny oraz obowiązek nauki może być spełniany przez dzieci obywateli polskich czasowo przebywających za granicą przez:

1. uczęszczanie  do  szkoły  działającej  w  systemie oświaty innego kraju; 
2. uczęszczanie do szkoły europejskiej działającej na podstawie  Konwencji  o  Statucie  Szkół  Europejskich, sporządzonej  w  Luksemburgu  dnia 21 czerwca 1994 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 3, poz. 10), zwanej dalej „szkołą europejską”; 
3. spełnianie  obowiązku  szkolnego  lub  obowiązku nauki poza szkołą, na podstawie art. 16 ust. 8—14 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, zwanej dalej „ustawą”; 
4. uczestniczenie w kształceniu na odległość, prowadzonym przez Zespół, obejmującym realizację ramowego planu nauczania; 
5. uczęszczanie  do  szkoły podstawowej, gimnazjum i liceum, o których mowa w § 1 ust. 1. "

Tryb spełniania obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą (tzw. nauczanie domowe) jest przeznaczony dla rodziców, którzy chcą pełnić rolę nauczyciela dla swojego dziecka. Zapewnią dziecku warunki umożliwiające realizację podstawy programowej obowiązującej na danym etapie kształcenia oraz zobowiążą się do przystępowania przez dziecko w każdym roku szkolnym do rocznych egzaminów klasyfikacyjnych.

Ustawa o systemie oświaty z dnia 7 września 1991. (z późn. zm.) reguluje zasady nauki w trybie realizacji obowiązku szkolnego poza szkołą:

"Art. 16

(...)

8. Na wniosek rodziców dyrektor odpowiednio publicznego lub niepublicznego przedszkola, szkoły podstawowej, gimnazjum i szkoły ponadgimnazjalnej, do której dziecko zostało przyjęte, może zezwolić, w drodze decyzji, na spełnianie przez dziecko odpowiednio obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 3, poza przedszkolem, oddziałem przedszkolnym lub inną formą wychowania przedszkolnego i obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą.
9. (uchylony).
10. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 8, może być wydane, jeżeli:
1. wniosek o wydanie zezwolenia został złożony do dnia 31 maja;
2. do wniosku dołączono:
1. opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej
2. oświadczenie rodziców o zapewnieniu dziecku warunków umożliwiających realizację podstawy programowej obowiązującej na danym etapie kształcenia
3. zobowiązanie rodziców do przystępowania w każdym roku szkolnym przez dziecko spełniające obowiązek szkolny lub obowiązek nauki do rocznych egzaminów klasyfikacyjnych, o których mowa w ust. 11.
11. Dziecko spełniające obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poza szkołą otrzymuje świadectwo ukończenia poszczególnych klas danej szkoły po zdaniu egzaminów klasyfikacyjnych z zakresu części podstawy programowej obowiązującej na danym etapie kształcenia, uzgodnionej na dany rok szkolny z dyrektorem szkoły, przeprowadzonych zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 4 przez szkołę, której dyrektor zezwolił na spełnianie obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą. Dziecku takiemu nie ustala się oceny zachowania.
12. Roczna i końcowa klasyfikacja ucznia spełniającego obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poza szkołą odbywa się zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 4.
13. Dziecko spełniające obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poza szkołą ma prawo uczestniczyć w szkole w nadobowiązkowych zajęciach pozalekcyjnych, o których mowa w art. 64 ust. 1 pkt 4.
14. Cofnięcie zezwolenia, o którym mowa w ust. 8, następuje:
    1. na wniosek rodziców;
    2. jeżeli dziecko z przyczyn nieusprawiedliwionych nie przystąpiło do egzaminu klasyfikacyjnego, o którym mowa w ust. 10 pkt 2 lit. c, albo nie zdało rocznych egzaminów klasyfikacyjnych, o których mowa w ust. 10 pkt 2 lit.c;
    3. w razie wydania zezwolenia z naruszeniem prawa.

Poniżej zamieszczony jest list Ministerstwa Edukacji Narodowej do rodziców i uczniów, na którego odpowiedzią jest powstanie Szkół Internetowych Libratus.

List od MEN:

Informacja dla rodziców i uczniów na temat możliwości realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki poza szkołą (tzw. nauczanie domowe) przez dzieci obywateli polskich przebywających poza granicami kraju

Podczas pobytu za granicą uczeń ma prawo do bezpłatnej, publicznej edukacji. Dzieci obywateli polskich przebywających poza granicami kraju realizują obowiązek szkolny i obowiązek nauki w danym kraju zamieszkania w lokalnym systemie edukacji, zgodnie z obowiązującymi tam przepisami. Uzupełnieniem tej edukacji mogą być zajęcia z języka polskiego, historii i geografii Polski i ewentualnie innych przedmiotów (...) . Jednakże są przypadki, w których uczeń nie może skorzystać z prawa do bezpłatnej, publicznej edukacji w kraju zamieszkania, ponieważ nie pozwala mu na to jego sytuacja rodzinna czy inne okoliczności losowe (dotyczy to np. dzieci podróżujących po świecie z rodzicami wykonującymi wolne zawody, przebywającymi na krótkich stażach zagranicznych), albo jest zainteresowany (równolegle z nauką w lokalnym systemie edukacji) kontynuowaniem nauki w polskim systemie oświaty. W takim przypadku uczeń (posiadający polskie obywatelstwo) na każdym etapie edukacji, począwszy od obowiązkowego przygotowania przedszkolnego aż do ukończenia szkoły ponadgimnazjalnej, może skorzystać z tzw. nauczania domowego w Polsce. Na wniosek rodziców, dyrektor przedszkola Polsce, do którego uczeń został przyjęty, może zezwolić, w drodze decyzji, na spełnianie przez dziecko obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, poza przedszkolem, oddziałem przedszkolnym lub inna forma wychowania przedszkolnego. - art. 16 ust. 8 ustawy o systemie oświaty. Na wniosek rodziców, dyrektor szkoły w Polsce, do której uczeń został przyjęty, może zezwolić, w drodze decyzji, na spełnianie przez dziecko obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą - art. 16 ust. 8 ustawy o systemie oświaty. Zezwolenie, o którym mowa powyżej może być wydane na wniosek rodziców (złożony do dnia 31 maja) jeżeli do wniosku dołączono:

1. opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej,
2. oświadczenie rodziców o zapewnieniu dziecku warunków umożliwiających realizację podstawy programowej obowiązującej na danym etapie kształcenia,
3. zobowiązanie rodziców do przystępowania w każdym roku szkolnym przez dziecko spełniające obowiązek szkolny do rocznych egzaminów klasyfikacyjnych.

Cofnięcie zezwolenia, o którym mowa powyżej, następuje:

1. na wniosek rodziców;
2. jeżeli dziecko z przyczyn nieusprawiedliwionych nie przystąpiło do rocznego egzaminu klasyfikacyjnego, albo nie zdało rocznych egzaminów klasyfikacyjnych,
3. w razie wydania zezwolenia z naruszeniem prawa.

Uczeń spełniający obowiązek szkolny (lub obowiązek nauki) poza szkołą:

• jest zapisany do szkoły w Polsce, ma prawo do otrzymania legitymacji szkolnej; 
• corocznie przystępuje do egzaminu klasyfikacyjnego z zakresu części podstawy programowej obowiązującej na danym etapie kształcenia, uzgodnionej na dany rok szkolny przez rodziców z dyrektorem szkoły.
• Do egzaminu wystarczy przystąpić jeden raz w roku szkolnym;
• po zdaniu egzaminów klasyfikacyjnych otrzymuje świadectwo ukończenia poszczególnych klas;
• uczniowi nie ustala się oceny zachowania.

Trzeba pamiętać, że powyższe rozwiązanie nie zwalnia ucznia z realizacji obowiązku szkolnego w kraju pobytu, o ile istnieje tam taki obowiązek (...)

List ten w całości dostępny jest pod adresem:

http://www.men.gov.pl/images/pdf/nauczanie_domowe_rodzice.pdf